Voor de in aanbouw zijnde wijk Tabaksteeg (Leusden-Zuid) ontstaat een werkelijk multifunctioneel centrum. Al in het voortraject zag men kans om de som meer te laten zijn dan de delen. Samen onder een dak is hier meer dan een pand delen, het schept extra mogelijkheden. In de Gelderse Vallei tussen Leusden Centrum en Leusden Zuid, westelijk begrensd door de ‘kersenlijn’ (spoor) ontstaat de woonwijk Tabaksteeg. De tabaksteelt bracht hier in de 17e en 18e eeuw tijdelijk rijkdom. Akkers met tabak en daartussen kleine ‘geriefbosjes’ van els en linde, gedomineerd door enorme droogschuren. ‘Dorpswonen’: een wijk van 880 uiteenlopende woningen. Voor starters, gezinnen en senioren. Een uitgebreid dienstencentrum van 6500 m2 zal onderdak bieden aan kinderopvang (KDV en BSO) een peuterspeelzaal, een openbare- en een protestantschristelijke basisschool, een sportzaal, een bibliotheek, een wijkcentrum en 12 starterswoningen.
Met zijn allen onder het grote bruine dak van een ‘gemeenschapsschuur’, met ingangen op alle windrichtingen. Door intern activiteiten te bundelen is er groeiruimte voor nieuwe producten. Zo zal de bibliotheek de documentatie voor de scholen verzorgen en met het buurthuis één entree vormen: het leescafé.
In de hallenboerderij leefde de boer en zijn gezin met de paarden en het overige vee onder eeén en hetzelfde dak. Ieder op zijn eigen plek rond het gebint en de gemeenschappelijke binnenruimte. Voor allen een eigen, direct herkenbare leefruimte en ingang. Voor runderen en kleinvee de verdiepte potstal met het hoge en het lage deurtje, de paarden naast de grote baanderdeur, de mensen waar de meeste ramen waren. In de schaduw van de knotlinden.
Rond 2 patio’s liggen vanaf de noordoosthoek de 2 basisscholen, de bibliotheek (zuid), het wijkcentrum, de PSZ, het KDV (west) en een overdekte fietsenstalling (noord). Alle met een gezicht en ingang aan de straat. De sportzaal ligt op de 1e verdieping in het hart van het gebouw, de BSO boven het wijkcentrum. Aan de westrand op de 1e en 2e verdieping 12 woningen. Alle gebruikersgroepen kunnen elkaar bovendien ook binnendoor bereiken. Elke gebruikersgroep heeft een glad afgewerkte en makkelijk schoon te houden ‘servicebox’, waarin toiletten, opslag, keukentje en ook de lift en trap. Elke box heeft een eigen opvallende, zowel van binnen als van buiten direct herkenbare, kleur.
In het verder vooral grijs en wit gehouden interieur, dat met een betonvloer met transparante gietvloer en wit gesausd plafond ruimte laat voor de verbeelding, geven deze felle boxen richting. Om de buitenspelende kinderen te beveiligen zonder hekken te hoeven plaatsen zijn de pleinen een halve meter verdiept. Fietsen kunnen er zo niet zomaar op rijden en kinderen stappen er niet zomaar af. Ook in het gebouw liggen de verschillende afdelingen verdiept. De overgang naar de volgende gebruikersgroep wordt steeds gemarkeerd via een hele luie trap – 5 treden
van 10 cm. – die direct een tribune en een speelobject vormt.
‘Samen in een gebouw’ levert op alle fronten meerwaarde. Ruimten kunnen dubbel gebruikt worden: de wijkbibliotheek tevens inzetten als mediatheek voor de scholen en als overblijfruimte, theaterzaal en aula. Het handenarbeidlokaal van school kan ’s middags gebruikt worden voor de BSO en ’s avonds voor een cursus. Dat scheelt: in grondbeslag, in bouwkosten, in schoonmaak, in onderhoud, in energie – compactere vorm – en in personeel.
Tags: basisschool, bibliotheek, binnenklimaat, buurtcentrum, Community Centre, kinderopvang, Leusden, library, mos-sedum, multifunctional, multifunctioneel, primary school, sports hall, sportzaal